Data inzichtelijker maken

Paul Geurts is Informatie Architect bij de gemeente Nijmegen. “We zijn twee jaar geleden gestart met het opzetten van een goed programma om data gestuurd te gaan werken. Dat kan nu, omdat we de afgelopen jaren veel data goed hebben opgebouwd.

Nu we met de eerste concrete projecten bezig zijn, richten we ons ook op de privacy vraagstukken.” In Nijmegen wordt data (nog) niet gebruikt als middel om beslissingen te nemen. “We maken wel analyses en proberen die informatie te benutten in het beleid.

We richten ons nu op privacy vraagstukken

Bijvoorbeeld een voorspellende analyse over bijstandsfraude. Zo weten we beter wat we nú moeten doen om erger te voorkomen. Beslissingen nemen we op basis van intuïtie, data en professionaliteit.”

Geurts stelt dat visualisatie van data vaak bijzonder prettig en vooral werkbaarder is. “Neem als voorbeeld de openbare ruimte; data over klachten én de planning van benodigd onderhoud tonen we op een kaart waardoor we onze onderhoudsplanning flexibeler kunnen inrichten.

Grafieken en kaarten helpen om grote hoeveelheden data inzichtelijker te maken.” Geurts raadt andere gemeentes aan ook meer data gestuurd te gaan werken. “Data betekent informatie en daarmee kan het beleid beter afgestemd worden op de werkelijkheid. In de ideale situatie vormt het beleid zich dan naar de dagelijkse praktijk.”

Raad informeren

Gerhard Dekker, manager onderzoek & statistiek in Almere vertelt dat de gemeenteraad besloten heeft om meer informatie gestuurde besluiten te nemen. “Daarbij is het belangrijk dat de raad ook goed geïnformeerd is.

Wordt er bijvoorbeeld in een raadsvergadering gesproken over zzp’ers in Almere, dan zorgt de data dat zij van tevoren weten hoeveel zzp’ers de stad heeft, wat zij doen en waar zij zich bevinden.

Dat zorgt direct voor een duidelijk beeld en is tijdbesparend, omdat alle raadsleden over deze informatie beschikken vóór de vergadering.” Dekker stelt dat de aanpak van Almere om de raad vooraf zo breed mogelijk te informeren, innovatief is.

We kiezen voor de meest aansprekende vorm van visualisering.

“We werken natuurlijk ook met diep technische berekeningen om bijvoorbeeld een prognose te geven over het aantal uitkeringsgerechtigden in Almere over vijf jaar om een betere begroting te kunnen maken.”

Dekker zegt over visualisatie van data: “We kiezen voor de meest aansprekende vorm. Soms een PowerPoint presentatie en soms een interactief systeem met ‘live’ gegevens.

Bij een buurtgesprek is het handig om met virtual reality brillen door de wijk te lopen, maar zo futuristisch hoeft het niet altijd te zijn. Soms is een spontaan gesprek voor de supermarkt beter dan tweehonderd pagina’s statistieken.”

Slimme inzet systemen

Alous Spaanderman is gegevenscoördinator bij het Hoogheemraadschap van Delfland. Zij vertelt; “We verzamelen data door het inmeten op de grond, vliegen/scannen, luchtfoto’s, van bouwtekeningen, projectplannen en vergunningen en gebruiken deze voor watersysteemanalyses.

Daarnaast is het ook belangrijk om beslissingen te nemen zoals peilbesluiten, vergunningen, handhaving of maatregelen nemen bij een calamiteit, of om het beleid op te baseren.” Bij een calamiteit zoals wateroverlast, maakte Delfland een begin met het nemen van beslissingen op basis van alle beschikbare data.

Datavisualisatie helpt om de informatie te begrijpen en patronen en verbanden te zien die er toe doen.

“We ondersteunen dat door slimme inzet van systemen (LCMS en 3Di) en netcentrisch werken. 3Di is speciaal ontwikkeld voor beslissingsondersteuning in het waterbeheer betreffende waterveiligheid (overstroming), wateroverlast, calamiteitenbeheer en ruimtelijke planvorming.”

Spaanderman stelt dat datavisualisatie helpt om de informatie te begrijpen en patronen en verbanden te zien die er toe doen. “Met de inzet van GIS wordt al veel gevisualiseerd en worden ook data-analyses in beeld gebracht.

Ook in het hierboven genoemde 3Di worden prachtige en realistische 3D stereo visualisaties getoond. In de televisieserie ‘Als de dijken breken’ is dit met 3Di zeer realistisch in beeld gebracht. Daarnaast wordt ook gewerkt aan real-time visualisatie in slimme dashboards.”